Reacties gemeenten en provincies op Burgerkamer

Op 15 juli 2021 heeft Sociaal & Groen meer dan 30 grote gemeenten in Nederland aangeschreven o.a. met het verzoek in contact te treden over de Burgerkamer, de beste vorm van burgerparticipatie. Dit als gevolg van nieuwe wetgeving op dit gebied en de wens van burgers om meer inspraak en betrokkenheid. Inmiddels worden alle gemeenten aangeschreven. Hieronder een verslagje met commentaar per gemeente over het verloop (alfabetisch).

Deel dit artikel:

democratie

30 september 2022

deze pagina is nieuw en in behandeling

gemeenten op alfabet (provincies zie onder)

 

A

Aalsmeer

Behoudens een ontvangstbevestiging acht CDA-burgemeester Gido Oude Kotte het niet nodig ergens op te reageren (het verzoek om een gesprek), ook niet na herinnering.

Amstelveen

VVD-burgemeester Tjapko Poppens reageert niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen, zelfs niet na een herinnering.

Apeldoorn

De gemeente Apeldoorn reageerde direct met een uitnodiging.
Betrokken ambtenaren stelden de goede vragen, daarmee blijk gevend van hun deskundigheid op het gebied van burgerparticipatie.
Het enthousiasme over het idee werd gaandeweg zichtbaar. "Je ziet dat het ze boeit en dat ze er gaandeweg steeds enthousiaster over werden", aldus Eric van der Velden, coördinator van Sociaal & Groen.

Alkmaar

Burgemeester mevrouw A. Schouten reageert namens het college en meldt geen tijd te hebben zich bezig te houden met nieuwe ontwikkelingen op het gebied van burgerinspraak en antwoordt Sociaal & Groen: "Op zich vinden wij uw initiatief interessant, echter gelet op onze huidige agenda zien wij momenteel geen directe aanleiding om aan dit voorstel direct prioriteit te geven".

Een opmerkelijk standpunt. Op vrijdag 23 september 2022 heeft het kabinet het wetvoorstel 'Versterking participatie op decentraal niveau' bij de Tweede Kamer ingediend. Daarmee wil de minister de betrokkenheid van inwoners bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid van hun gemeente, provincie, waterschap of openbaar lichaam in versterken. Het college van Alkmaar heeft kennelijk daar geen tijd voor.

Alkmaar is de enige grote gemeente waar het beleidsgebied 'burgerparticipatie' niet in een wethoudersportefeuille is toebedeeld.

De gemeenteraad echter reageerde wel. Is in behandeling.

Alphen aan den Rijn

De reactie van CDA-burgemeester mevrouw J. Spies komt erop neer dat zij geen aanleiding ziet om na te denken over een nieuw concept zoals de Burgerkamer.
Verder schrijft zij: "wij hebben hierover voldoende informatie beschikbaar en zien om die reden geen aanleiding om nu verder in gesprek te gaan".

Dat is opmerkelijk, aangezien Sociaal & Groen nooit het volledige concept heeft gepubliceerd en in de uitnodigingsbrief slechts het raamwerk is aangegeven.

Alphen aan den Rijn kent een burgerinitiatief, maar hebben het burgers zo moeilijk mogelijk gemaakt daarvan gebruik te kunnen maken:

  • Bij een voorstel moet de burger 100 kiesgerechtigde handtekeningen op een lijst meesturen;
  • een voorstel mag alleen betrekking hebben op een kwestie of plan van de eigen directe woonomgeving (straat of buurt); over gemeentelijk-brede zaken geldt het initiatief dus niet;
  • burgers mogen niet over alle onderwerpen voorstellen indienen. Er is een lijst met niet toegestane onderwerpen;
  • Een voorstel mag alleen schriftelijk ingediend worden. In het voorstel moet ook nog staan wat de burger wil bereiken en wat de globale kosten zijn;

Amersfoort

Wethouder Ben van Koningsveld (bestuurlijke vernieuwing en participatie) reageerde positief.
Sociaal & Groen heeft een goed gesprek gevoerd met de wethouder, ambtelijk ondersteund door de bestuursadviseur van het college.
De wethouder nam ruim de tijd het concept van de Burgerkamer tot zich te nemen en stelde gedetailleerde vragen, daarmee aangevende dat hij het onderwerp beheerst en serieus neemt.
Hij vindt het idee en de uitwerking ‘interessant’ en ziet goede punten in het voorstel. Met name spreekt hem aan dat het systeem iedere betrokken burger uitdaagt te participeren en het model gebruik maakt van de expertise die onder de bevolking aanwezig is op tal van terreinen waar de politiek mee doende is.
Ook vindt hij het advies van Sociaal & Groen, om detail-inrichting aan de gemeenten over te laten, een goed idee. Niet iedere gemeente is gelijk, niet iedere gemeente kent eenzelfde burgeractivisme, aldus het gedeelde standpunt.
De wethouder heeft toegezegd er verder mee aan de slag te gaan.

Amsterdam

Het heeft even geduurd, maar ook het college van Amsterdam wil graag met Sociaal & Groen rond de tafel. Afspraken lopen.

De gemeenteraad verwijst - ondanks het verzoek om een standpunt van de raad - naar het college.

Arnhem

De belofte van PvdA-burgemeester Marcouch op 15 juli 2021, dat hij 'zo spoedig mogelijk' contact met Sociaal & Groen zal opnemen, is hij helaas niet nagekomen, zodat Sociaal & Groen op 25 maart 2022 heeft gerappelleerd.
De gemeente reageerde pas na een noodzakelijk ingediend bezwaarschrift uitsluitend juridisch, terwijl Sociaal & Groen graag inhoudelijk over het voorstel wil praten.

Ondanks een herhaald verzoek wil het college uitsluitend via juristen met Sociaal & Groen praten.

Ook de later ingeschakelde gemeenteraad (verzoek om standpunt van de raad) heeft tot niets geleid. De raad heeft niets van zich laten horen.

B

Baarn

D66-wethouder Hugo Prakke reageert positief en wil in gesprek. Afspraken lopen.

Bergen (NH)

De gemeente Bergen vindt het te vroeg om zich te oriënteren op het gebied van burgerparticipatie.

Berg en Dal

"Omdat burgerparticipatie hoog in ons vaandel staat willen we graag met Sociaal & Groen in gesprek", aldus de gemeente.  Contact loopt.

Bergen op Zoom

Op de vraag van Sociaal & Groen of CDA-burgemeester F. Petter interesse heeft kennis te nemen van ons nieuwe burgerparticipatie-initiatief antwoordde het college daar geen interesse in te hebben.

Beverwijk

Behalve een ontvangstbevestiging reageert PvdA-burgemeester Martijn Smit niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen over burgerparticipatie, zelfs niet na een herinnering.

Blaricum

In een gemeenschappelijke vertegenwoordiging met Eemnes en Laren reageerde de gemeente positief op een verzoek voor een gesprek.

Boekel

Deze gemeente o.l.v. Caroline van den Elsen (pl) is de enige die meedeelt dat zij ons verzoek niet heeft gelezen ("waarschijnlijk tussen de acquisitiemail") maar ook geen behoefte heeft daar kennis van te nemen.

Dit college weigert zelfs een verzoek voor het nemen van een besluit in behandeling te nemen.

Sociaal & Groen zal passend reageren.

Breda

Uit de forse en vakkundige delegatie die het college van Breda heeft ingezet bij het gesprek met Sociaal & Groen blijkt hoe serieus Breda burgerparticipatie neemt.
De gemeentesecretaris, secretary of the board, raadsadviseur, beleidsadviseurs en participatie-ambtenaren, allen wilden ze het naadje van de kous weten van het bijzondere voorstel van Sociaal & Groen, de Burgerkamer (op nationaal niveau de ’Derde Kamer’).

De mate waarin gemeenten werk maken van ‘burgerparticipatie’ als gevolg van de roep van de burger om meer democratische inspraak is opzienbarend, aldus Sociaal & Groen. De ene gemeente pakt het op, is geïnteresseerd en denkt mee, de andere stelt dat “daar geen behoefte aan is” (Delft, Venlo, Utrecht, Alphen ad Rijn bijvoorbeeld) of denken dat ze daarin al voorzien, hetgeen bij geen enkele gemeente het geval blijkt.

Het aanspreken van de betrokkenheid spreekt ‘Breda’ aan. Het model Burgerkamer appelleert aan de behoefte om burgers weer te betrekken bij hun gemeente, en dit voorstel biedt als geen ander daarvoor de mogelijkheid. Ook de laagdrempeligheid is een mooi element.
Ook ziet Breda de grote voordelen van het overleg dat via de Burgerkamer tot stand komt tussen bestuurders en burgers. Het is de plaats waar bestuurders en raadslieden in een georganiseerde setting de kans krijgen de achtergronden van voorgenomen beleid toe te lichten. Dat is hoog nodig, ook in Breda.

De parameters bij aanmelding om diversiteit te waarborgen bij de samenstelling van de Burgerkamer, is een belangrijk onderdeel voor Breda.
Na twee uur hadden de ambtenaren een goed beeld. Wordt vervolgd.

C

Castricum

VVD-burgemeester Toon Mans reageert niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen, zelfs niet na een herinnering.

Culemborg

GroenLinks burgemeester Gerdo van Grootheest laat Sociaal & Groen berichten dat Culemborg op veel verschillende manieren bezig is met burgerparticipatie. "De ambities zijn groot. We zijn dan ook erg benieuwd en nieuwsgierig om meer te horen over jullie plan.

We hebben wat vragen over de mogelijkheden van een Burgerkamer, maar ook over het vormen van een ambtelijke werkgroep en de kansen die dit biedt."

Sociaal & Groen acht deze houding een moderne, tegemoetkomende en juiste wijze van beantwoorden van een burgerinitiatief.

D

Delft

Burgemeester mevr. M. van Bijsterveld (CDA) reageerde afwijzend op het verzoek het college te informeren: “we zijn tevreden met de wijze waarop het gaat.”
Sociaal & Groen heeft haar daarop gevraagd wie ze met “we” bedoelt. Is het gemeentebestuur zelf tevreden of de burgers over hun inspraak? Als mevrouw Van Bijsterveld de burger bedoelt, waaruit blijkt die tevredenheid dan?
Helaas heeft Sociaal & Groen daarop nimmer antwoord ontvangen.

Vervolgens heeft Sociaal & Groen gevraagd het verzoek te agenderen voor het college-overleg en gevraagd om een collegestandpunt.
Daarop heeft mevr. Van Bijsterveld geantwoord dat burgers geen mogelijkheid hebben om stukken op de agenda te laten plaatsen. Met andere woorden, een verzoek om een standpunt van B & W kan zij afwijzen en dat doet ze dan ook. Verder verwijst zij naar de gemeenteraad.
Het voorstel is wel op de agenda van de gemeenteraad geplaatst maar die hebben er niets mee gedaan.
Verder behandelt het college het verzoek juridisch, terwijl Sociaal & Groen overleg wenst, net zoals dat wel bij andere gemeenten gebeurt.

De wijze waarop de politiek van ‘Delft’ omgaat met een verzoek van burgers is opmerkelijk en nogal afwijkend van andere gemeenten. Sociaal & Groen wordt door vele grote gemeenten en wethouders uitgenodigd die zeer geïnteresseerd zijn in nieuwe innovatieve vormen van democratie, zoals burgerparticipatie.
Door de verantwoordelijkheid af te schuiven naar de gemeenteraad maakt de burgemeester het gelijk politiek, en dat is juist wat de Burgerkamer niet is en niet wil zijn. De Burgerkamer is apolitiek.

Den Haag

Omdat het college aanvankelijk nergens op reageerde heeft Sociaal & Groen het college twee keer moeten rappelleren om antwoord te krijgen.

Alhoewel Sociaal & Groen het college uitnodigt om in gesprek te komen reageert het college uitsluitend juridisch met vragen en opmerken die niets met het plan van doen hebben, maar met mogelijke rechtszaken.

Ondanks dat Sociaal & Groen in een nieuwe en persoonlijke brief aan VVD- burgemeester Van Zanen nogmaals uitlegde 'slechts' de dialoog te willen dan wel een besluit, werd wederom door juristen gereageerd met de opmerking dat de burger altijd naar de rechter kan stappen als die het ergens niet mee eens is.

Sociaal & Groen heeft zich afgevraagd of meegaan in deze juridisering van burgerverzoeken de beste weg is, omdat Sociaal & Groen daar niet in gelooft. Aan de andere kant acht Sociaal & Groen het onfatsoenlijk op deze wijze met burgerverzoeken om te gaan, die gestoeld zijn op wettelijke grondslagen (uitdaagrecht, versterking lokale democratie). Sociaal & Groen is het college-'advies' dan ook opgevolgd.

De VVD-wethouder Kavita Parbhudayal, die 'burgerparticipatie in haar portefeuille heeft, heeft niets van zich laten horen.

Ook de ingeschakelde gemeenteraad heeft niet gereageerd.

Den Helder

Het college antwoordt dat het moeilijk voor ze is in te schatten of het Burgerkamer-voorstel past bij Den Helder en willen daarom geen gesprek.

Den Helder komt later terug op hun eerder ingenomen standpunt en nodigt Sociaal & Groen uit voor een gesprek.

Deventer

Na aanvankelijk nergens op te reageren kwam er na twee herinneringen dan toch de positieve reactie: de gemeente wil met Sociaal & Groen in contact treden over het Burgerkamer-voorstel.
Omdat het bij die mededeling bleef, heeft Sociaal & Groen de gemeente herinnerd aan deze toezegging.
Helaas is Deventer hun toezegging nimmer nagekomen.

Wel reageerde Deventer uiteindelijk met de mededeling dat Sociaal & Groen maar naar de VNG moet gaan en dat we gebruik kunnen maken om maximaal 5 minuten met de raad te spreken.

Deze behandeling en reactie van Deventer is uniek. Geen enkele gemeente heeft op deze wijze gereageerd op een eensluidende brief (344 gemeenten zijn aangeschreven).

De VNG gaat natuurlijk niet over gemeentelijk beleid en vijf minuten spreektijd geeft aan hoe serieus dit college omgaat met burgerinspraak.

De Wolden

VVD-burgemeester Inge Nieuwenhuizen geeft aan niet in gesprek te willen over burgerinspraak.

Dijk en Waard

PvdA-wethouder Annette Groot laat weten kennis te hebben genomen van het verzoek om van gedachten te wisselen. Zij heeft niets meer van zich laten horen.

Dordrecht

Het college had twee herinneringen nodig om na bijna een jaar te reageren en schrijft dat er naar hun mening al genoeg mogelijkheden zijn om zich te laten horen en invloed uit te oefenen.

Het niet reageren, voorbij gaan aan de wettelijke vernieuwingen en inhoud van de reactie geven helder aan hoe het college denkt over burgerparticipatie en democratische vernieuwing. Ook blijkt dat  VVD-burgemeester Wouter Kolff en GroenLinks wethouder (Tanja de Jonge), die burgerparticipatie in haar portefeuille heeft, het voorstel niet (goed) gelezen hebben. De Burgerkamer is geen mogelijkheid voor burgers alleen om zich te laten horen; het is veel meer, zoals bijvoorbeeld een instrumentarium voor vertrouwensherstel burger-overheid en deliberatie-gremium.
Voor een GroenLinks wethouder een opvallend standpunt.

Drechterland

De reactie van CDA-burgemeester M. Pijl komt erop neer dat zijn college niet geïnteresseerd is in nieuwe ontwikkelingen op het gebied van burgerparticipatie.

E

Edam-Volendam

Sociaal & Groen probeert intergemeentelijk overleg te organiseren omdat alle 344 gemeenten in Nederland hetzelfde burgerparticipatie-model proberen uit te vinden. Er is nauwelijks overleg en geen landelijke  ervaringsuitwisseling.  Een enorme inefficiënte wijze van werken, veroorzaakt door de rijksoverheid, die burgerparticipatie simpelweg 'gedropt' heeft bij gemeenten.

De gemeente Edam-Volendam o.l.v. burgemeester Lieke Sievers wil wel deelnamen aan dit overleg, maar alleen als die uitnodiging komt van een gemeente. Het college van Edam-Volendam gaat niet op intergemeentelijk overleg als burgers hen via Sociaal & Groen daarvoor uitnodigt.

Verder heeft het college geen behoefte aan nieuwe initiatieven.

Ede

Op uitnodiging van de Edese PvdA-wethouder Karin Bijl lichtte een delegatie van Sociaal & Groen hun Burgerkamer / Derde Kamer – plan onlangs toe.
Burgerparticipatie is een belangrijk thema, zeker ook in Ede, zodat de wethouder en een ter zake kundige ambtenaar ‘burgerparticipatie’ veel vragen hadden.
Zichtbaar enthousiast over het voorstel werden gemeente-specifieke zaken aan de orde gesteld die tot eigen verbazing in het Burgerkamer-voorstel van Sociaal & Groen goed worden opgelost.

Ede heeft vele dorpen in de gemeente die op redelijke ‘afstand’ staan van het meer stadse centrum. Het kost de gemeente hoofdbrekens om alle burgers te betrekken bij de plannen van de gemeente.
De verdelingsfactor per wijk in de wisselende samenstelling van de Burgerkamer in de gemeente sprak de wethouder en ambtenaar dan ook aan, omdat daarmee wordt voorkomen dat een bepaalde groep de overhand krijgt in het overleg. Het model waarborgt immers een evenredige verdeling van alle burgers, waaronder minderheden en mensen die doorgaans niet zo snel van zich laten horen.

Eijsden-Margraten

Wethouder Welling reageert positief en heeft Sociaal & Groen uitgenodigd voor een gesprek.

Eindhoven

Het Eindhovens college stelt in een uitgebreidere toelichting burgerparticipatie serieus te nemen, maar uit de reactie op het verzoek van Sociaal & Groen blijkt dat het college het voorstel inhoudelijk niet goed heeft gelezen of begrepen. De toelichting maakt duidelijk dat het college vooral content is met hun reeds gedane inspanningen en bestaande initiatieven.

Het college verwijst voor een oriënterend gesprek/informatief onderhoud naar de gemeenteraad, terwijl in eerste aanleg om een collegestandpunt is gevraagd. Het college onderbouwt dat met het argument dat de raad beslist.

Dat laatste is weliswaar juist, maar ook colleges kunnen zich oriënteren en voorstellen indienen bij de raad. Kortom, het Eindhovens college, onder leiding van VVD-burgemeester Jorritsma, is niet geïnteresseerd in nieuwe ontwikkelingen op burgerparticipatie-gebied. Hopelijk heeft de nieuwe PvdA-burgemeester Dijsselbloem (per 13 september 2022) meer affiniteit met modernisering van burgerinspraak.

Enkhuizen

GroenLinks burgemeester E. van Zuijlen reageert als volgt: "u kunt niet van mij verwachten dat ik positief reageer op een e-mail die niet eens fatsoenlijk ondertekend is. Geen idee wie u bent, bijvoorbeeld. Alle goeds". 

Naschrift Sociaal & Groen: Uiteraard is onze brief ondertekend met onze verenigingsnaam, de volledige naam van de afzender en diens functie. In het briefhoofd van onze brief staat de link naar onze website waar een pagina 'wie zijn wij' is opgenomen waar al onze teamleden met foto en naam vermeld staan, alsmede hun functie en beroep.

Epe

D66 wethouder Annemiek van Loon wil op de hoogte blijven van nieuwe ontwikkelingen op burgerparticipatie- gebied en heeft Sociaal & Groen uitgenodigd. Gesprekken lopen.

Enschede

Voor nadenken over en luisteren naar nieuwe ontwikkelingen op het gebied van burgerinspraak heeft het college onder leiding van burgemeester Bleker  (ex-PvdA) geen tijd, aldus wethouder Van den Berg van de Burgerbelangenpartij (!). Het college is druk met eigen activiteiten, aldus het college.

Het college heeft - net zoals alle andere gemeenten - in het verleden actieplannen en verordeningen opgesteld en wil daarom niet naar nieuwe ontwikkelingen of concepten kijken.

Etten-Leur

PvdA-burgemeester De Vries van Etten-Leur antwoordt Sociaal & Groen dat ze "de Burgerkamer, zoals Sociaal & Groen die voorstelt, een interessant instrument" vindt. Maar volgens haar zijn er ook andere manieren om de lokale democratie te versterken en die wil ze niet uitsluiten.

Reactie Sociaal & Groen:
Het voorstel kan niet overzien worden door de burgemeester, aangezien het ontwerp haar nooit is voorgelegd. Sociaal & Groen heeft 'slechts' het college uitgenodigd om het concept te presenteren, met een minimale aanduiding waarover het gaat.

De burgemeester stelt dat er "ook andere manieren zijn", helaas zonder aan te geven welke. Omdat Sociaal & Groen met vele gemeenten en provincies in het land ervaringen uitwisselt is het jammer dat burgemeester De Vries die onbekende manieren niet wenst te delen, zodat collega-gemeenten daar hun voordeel mee kunnen doen. Dit standpunt is temeer van groot belang, aangezien de Burgerkamer een all-in-concept is, en dus alle ''andere manieren" daarin zijn opgenomen. Dit standpunt is van uniek en van dermate belang, dat we het college zullen verzoeken die manieren publiekelijk te maken.

G

Geldrop-Mierlo

Burgemeester Van Bree (VVD) "ziet geen meerwaarde" in het kennis nemen van nieuwe ontwikkelingen op burgerparticipatie-gebied, zoals de Burgerkamer.

Gooise Meren

Op 12 september 2022 heeft de gemeente o.l.v. VVD-burgemeester Han ter Heegde Sociaal & Groen laten weten dat het verzoek om in gesprek te komen over een nieuw concept inzake burgerparticipatie, zal worden beantwoord. Het college heeft niets meer van zich laten horen.

Gouda

Sociaal & Groen heeft in eerste aanleg alle colleges van B&W aangeschreven en gevraagd om in gesprek te komen. Mochten ze dat niet willen heeft Sociaal & Groen gevraagd om een collegestandpunt (besluit).

Het college van Gouda antwoordt dat "burgerparticipatie” tot raadsonderwerp is verklaard. Nieuw beleid ten aanzien van participatie is daarmee iets waar de gemeenteraad zich mee bezig gaat houden en een leidende rol heeft. Het college verwijst ons daarom naar de raad, hetgeen Sociaal & Groen heeft gedaan.

Groningen

Het college van Groningen reageerde gelijk enthousiast en nodigde Sociaal & Groen uit voor een oriënterend gesprek. Daarbij werd duidelijk dat de betrokken ambtenaren zorgvuldig en geïnteresseerd naar het Burgerkamer-plan van Sociaal & Groen kijken.

Tijdens het geanimeerde onderhoud bleek als snel dat ze zich goed verdiept hadden in de materie, maar ook in het plan van Sociaal & Groen.
Alhoewel Sociaal & Groen inmiddels al heel wat gesprekken heeft gevoerd met wethouders en ambtenaren kwamen er door gedegen voorbereiding vragen die de afgevaardigden van Sociaal & Groen Sacha Gaus en Wim Lanfermeijer nog niet eerder hadden gehoord.
Desalniettemin konden alle vragen en kanttekeningen beantwoord worden.

Evenals veel andere gemeenten is Groningen al geruime tijd bezig met het participatie-vraagstuk.
De ambtenaren erkenden dat er geen landelijke coördinatie is waardoor iedere gemeente min of meer hetzelfde wiel aan het uitvinden is.
Het Burgerplan van Sociaal & Groen is een ‘all in’ concept en beoogt uniformiteit voor alle gemeenten. Anders ziet de burger door de 'participatiebomen' het bos niet meer.
De ambtenaren gaven toe dat er veel interessante aspecten aan het Burgerkamer-plan zitten.

H

Haarlem

De gemeente Haarlem reageert op het verzoek voor overleg of besluit, dat zowel het college als de raad veel herkennen in de analyse van Sociaal & Groen. Anders dan het model van Sociaal & Groen, dat inzet op uitdagen van de betrokken burger, kiest het college en raad voor willekeurige loting. Dit is volgens Sociaal & Groen een ‘gevaarlijke’ en onbegrijpelijke weg. Sociaal & Groen wordt daarin gesteund door een onderzoek van Michiel Stapper, universitair docent aan de Tilburg Law School, waaruit bleek dat
burgerparticipatie in huidige vorm de democratie veelal niet versterkt, maar juist ondermijnt. Sociaal & Groen vindt het onbegrijpelijk dat het college onder leiding van CDA-burgemeester Wienen samen met portefeuillehouder D66-wethouder Van Leeuwen niet bereid is naar dit soort geluiden te luisteren.

Nog vreemder wordt het als het college zelf vaststelt in raadsstuk nr. 831242, dat ”participatie in de afgelopen jaren in Haarlem niet altijd goed is gegaan”. 

Inmiddels is ook het college erachter gekomen dat willekeurige uitloting onder niet geïnteresseerde of niet betrokken burgers geen goed idee is en stellen zij een eigen (!) ‘correctie’ voor op de uitgelote deelnemers. Het is dus de gemeente die de samenstelling van het burgerpanel bepaalt en niet de burger zelf, een wezenlijk bezwaar van Sociaal & Groen.

De houding van het college/de raad wordt wellicht verklaard als de lijst van voorwaarden, waaraan een burgerraadpleging van het college/de raad moet voldoen, nader wordt bezien.  Uit de stukken van het initiatiefvoorstel “burgerberaad Haarlem” blijkt dat niet de burger – zoals Sociaal & Groen wenst – maar de gemeente uitmaakt waarover aan de burger advies mag  uitbrengen (advies wordt gevraagd).

Dit is volgens Sociaal & Groen geen acceptabele wijze waarop burgerparticipatie anno 2022 vorm gegeven moet worden: de burger kan zelf wel bepalen waarover hij/zij zich een mening wenst te vormen.

Halderberge

VVD-wethouder Malfait antwoordt Sociaal & Groen dat zij de voorkeur heeft om zelf uit te vinden "wat wel en wat niet werkt" en hebben daarom geen behoefte aan informatie over de Burgerkamer.

Ook suggereert de wethouder dat burgerparticipatie in de vorm van een Burgerkamer mogelijk niet past bij een kleine gemeente.

Tenslotte ziet het college "geen meerwaarde om een instrument in te zetten" van "onderop".

Reactie Sociaal & Groen: de omvang van de gemeente speelt geen enkele rol bij burgerparticipatie. Wel hoe het model wordt ingericht. Het gaat om de burger en zijn/haar betrokkenheid bij de gemeente. Ieder individu heeft een mening die gehoord mag worden. Gemeenteomvang speelt daarbij geen rol.

Heemskerk

Behalve een ontvangstbevestiging  reageert burgemeester Sicko Heldoorn (PvdA) niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen over burgerparticipatie, zelfs niet na een herinnering.

Heiloo

Burgemeester Ten Bruggencate (D66, portefeuillehouder burgerparticipatie) is kennis nemen van een nieuw participatie-concept niet nodig, omdat "de meeste bewoners goed in staat zijn het bestuur te bereiken".

Commentaar Sociaal & Groen: burgerparticipatie gaat niet over de (goede) bereikbaarheid van of communicatie met de gemeente, maar over een antwoord geven op het maatschappelijke probleem van het functioneren van en vertrouwen in onze democratie.

Hendrik-Ido-Ambacht

Burgemeester Jan Heijkoop (CDA) ziet in de Burgerkamer geen meerwaarde voor de inwoners.

Reactie Sociaal & Groen: het college is het voorstel niet toegezonden, alleen een verzoek om een gesprek. Vervolgens geeft het college helaas niet aan waaruit blijkt dat hun burgers geen meerwaarde zien aan deze vorm van burgerparticipatie. Bovendien zouden inwoners dat zelf moeten beslissen en niet de bestuurder.

s-Hertogenbosch

De gemeente bevestigt op 26 april 2022 de brief van 15 juli 2021 te hebben ontvangen en deelt mede dat, zodra het nieuwe college is geïnstalleerd, er contact wordt opgenomen.
Omdat dit niet gebeurde is er een bezwaarschrift ingediend in juli 2022.
Ook daarop wordt niet gereageerd.

Tenslotte is er een brief gestuurd aan de gemeenteraad met het verzoek die te agenderen en ter kennis te brengen van de raad. Ook daarop is geen enkele reactie gekomen.

Heumen

Het college van Heumen reageerde kort en krachtig op het verzoek van Sociaal & Groen om overleg: “wij hebben geen belang om deel te nemen“.

Naschrift Sociaal & Groen: het is dit dedain van de overheid dat verantwoordelijk is voor de afstand burger-overheid. Met “wij” wordt hier het college bedoeld, terwijl het om de burger gaat. Bij burgerparticipatie en de Burgerkamer in het bijzonder gaat het er niet om of de wethouders en de burgemeester inspraak van belang vinden, maar of de burger dat vindt. Sociaal & Groen is van mening dat anno 2022 bestuurders de morele verplichting hebben op z’n minst de burger te horen. Voor het Heumense college o.l.v. burgemeester Minses is zelfs dat teveel gevraagd.

Hilversum

Burgemeester Gerhard van den Top (partijloos) reageert helaas niet op ons verzoek om in gesprek te komen en kennis te nemen van een nieuw concept op het gebied van burgerparticipatie. Hij reageert nergens op, ook niet op een herinnering om te reageren.

Hollands Kroon

Op 7 oktober 2022 deelt de gemeente mede dat Sociaal & Groen wordt benaderd. Omdat de gemeente niets meer van zich liet horen is uiteindelijk een ingebrekestelling gestuurd. De gemeente reageert dan wel en uitsluitend juridisch, waaruit Sociaal & Groen concludeert dat PvdA-burgemeester Rian van Dam kennelijk geen behoefte heeft aan een verkennend gesprek.

Hoorn

Het college o.l.v. PvdA-burgemeester Jan Nieuwenburg (met bestuurlijke vernieuwing in portefeuille) reageert niet op het verzoek om een gesprek aan te gaan over vernieuwing, zelfs niet na een herinnering.

Huizen

VVD-burgemeester Niek Meijer reageert niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen over burgerparticipatie, zelfs niet na een herinnering.

K

Koogenland

Burgemeester mevrouw M. Bonsen-Lemmers (D66) van Koggenland gaat niet in op burgerinitiatieven.

Ooit was D66 de partij van democratische vernieuwing, maar dat lijkt helemaal voorbij.

Krimpen aan den IJssel

Heeft het verzoek in beraad.

L

Laarbeek

Het college o.l.v CDA-burgemeester F. van der Meijden wil geen gebruik maken van het aanbod geïnformeerd te worden over nieuwe ontwikkelingen.

Landsmeer

D66-burgemeester Leon de Lange spant wellicht de kroon met de kortste reactie: "Gemeente Landsmeer heeft geen interesse".

Laren

Het college reageerde positief en wil in gesprek met Sociaal & Groen. Gesprekken lopen.

Leeuwarden

De gemeente schrijft dat zij "uiteraard" open staan voor een gesprek en nodigt Sociaal & Groen uit. Afspraken lopen.

Leidschendam-Voorburg

D66-wethouder Marcel Belt antwoordt niet in te willen gaan op het verzoek van Sociaal & groen om in gesprek te gaan over burgerinspraak en een vernieuwend voorstel daarover.
Ooit was het D66 die met nieuwe voorstellen kwam op dit gebied (zelfs daarvoor is opgericht), maar die tijden zijn duidelijk voorbij.

M

Medemblik

De gemeente deelt op 22 november 2022 mede dat ze het verzoek voor een gesprek van 10 september 2022  voor een verkennend gesprek nog steeds in behandeling hebben.

Midden-Delfland

Het college schrijft Sociaal & Groen dat zij de hoofdlijnen van het initiatiefvoorstel voor de Burgerkamer ondersteunen, maar zien daarin geen reden om van de inhoud van het voorstel kennis te nemen.

Verder schrijft het college dat wijze van invulling van de elementen van de Burgerkamer, met name het onderdeel 'betrokkenheid', nog niet bekend zijn, maar dat ook dat geen reden is te luisteren naar het voorstel, waarin die betrokkenheid al vorm gegeven is.

Ook schrijft het college dat de Burgerkamer van Sociaal & Groen interessante uitgangspunten kent die zij bij de implementatie van de wijzigingen willen betrekken.

Dat laatste is evenwel buitengewoon interessant, aangezien het college de inhoud van het voorstel de Burgerkamer niet kent en ook geen reden ziet daarvan op de hoogte te worden gesteld.

N

Nijmegen

Nijmegen loopt voor op het gebied van burgerparticipatie door gemotiveerde ambtenaren en bestuurders. Na een oriënterend gesprek toonde wethouder Jean-Paul Broeren in een vervolggesprek zich warm voorstander van vernieuwing.

Sociaal & Groen hoefde de Nijmeegse wethouder Jean Paul Broeren niet te overtuigen van de noodzaak tot verandering in ons democratische stelsel v.w.b. burgerparticipatie. Hij erkende met denktank Sociaal & Groen dat er nu wat moet gebeuren. Dat blijkt al uit het feit dat er een gevolggesprek plaatsvond met nog meer ambtelijke bijstand. Sociaal & Groen hield het college voor dat alle tot op heden geprobeerde modellen (referenda, inspraak, spreekrecht, beraad, enz.) niet tot een verbetering in de relatie (vertrouwen) met de burger heeft geleid. Dat werd niet ontkend.

Dat het plan ‘Burgerkamer’ (landelijk ‘Derde Kamer’) een goed doortimmerd concept is, werd duidelijk uit de oplossingen op de veronderstelde bezwaren die de kritische wethouder op tafel legde. Met name kwam de systematiek aan de orde dat alle burgers uitgedaagd worden en niet alleen zij die alle stukken lezen en begrijpen en overactief gemeenten volgen.
Ook de ambtenaren waren zichtbaar onder de indruk van het ‘automatische selectiesysteem’ en het sneeuwbaleffect: in iedere zitting van de Burgerkamer nemen bij overtekening andere burgers plaats zodat zoveel mogelijk betrokken burgers worden uitgedaagd.
Student politicoloog Rens Nagtegaal van Sociaal & Groen wees op de succesvolle experimenten in het buitenland.
Ook de sterke vermindering van beroepszaken, bezwaarschriften en klachten werd instemmend als een groot voordeel gezien.

O

Opmeer

VVD-burgemeester Gerard van den Hengel van gemeente Opmeer wil graag kennis nemen van nieuwe ontwikkelingen en heeft Sociaal & Groen uitgenodigd voor een gesprek.

Ouder-Amstel

PvdA-burgemeester Joyce Langenacke reageert niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen, zelfs niet na een herinnering.

Oostzaan

VVD-burgemeester Marvin Polak reageert niet op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen, zelfs niet na een herinnering.

P

Purmerend

Het college onder leiding van burgemeester Van Selm (D66) reageert helaas nergens op, ook niet op herinneringen.

R

Rheden

D66 Wethouder burgerparticipatie Dorus Klomberg en ambtenaren schrijven dat ze "wel erg geïnteresseerd zijn in een verkennend gesprek". Afspraken lopen.

Rijswijk

De gemeente Rijswijk wil graag van Sociaal & Groen het voorstel op de hoogte worden gebracht. Afspraken lopen.

Roosendaal

VLP Roosendaal wethouder Evelien van der Star wil graag met haar team burgerparticipatie rond de tafel met Sociaal & Groen. Afspraken lopen.

Rotterdam

Voormalig PvdA-wethouder Roos Vermeij heeft er zich niet makkelijk vanaf gemaakt door Sociaal & Groen uitvoerig te antwoorden.

De ex-wethouder geeft aan welke projecten er zijn geïnitieerd en geeft zelfs aan dat het Burgerkamer-concept al zou werken in wijken, zonder verdere informatie. Digitaal is daarover niets te vinden.

Wel is er informatie over gekozen wijkraden, maar dat gaat over meepraten in wijken en niet, zoals bij de Burgerkamer, over participeren als overlegorgaan naast de gemeenteraad. Bovendien worden in Rotterdam wijkraden gekozen en kan in het Burgerkamer-model iedere burger participeren. Ook ontbreken sturingselementen om een gedifferentieerde vertegenwoordiging te garanderen, is er geen element van daadwerkelijke invloed en automatische verbreding van deelnemende inwoners. De wethouder kan naar de mening van Sociaal & Groen ook niet vergelijken aangezien haar het Burgerkamer-model nooit is voorgelegd en zij geen behoefte had daarvan kennis te nemen.

Net zoals de meeste gemeenten denkt ook Rotterdam dat zij geen informatie over nieuwe ontwikkelingen nodig hebben en gaan er op voorhand vanuit dat de projecten die ze zelf hebben ontwikkeld voldoende zijn.

Rucphen

Het college o.l.v. VVD-burgemeester Marjolein van der Meer Mohr reageert niet op een verzoek om in gesprek te komen, zelfs niet na een herinnering.

S

Stadskanaal

Het college van B & W onder leiding van burgemeester Sloots (GroenLinks) laat Sociaal & Groen weten dat met het opstellen van een raadsprogramma burgerparticipatie alle vormen een rol krijgen maar kennis nemen van de Burgerkamer niet aan de orde is.

Stede Broec

Het college is van mening dat er geen rol is voor een nieuw idee voor burgerparticipatie.

Steenwijkerland

Het college o.l.v. VVD-burgemeester Rob Bats legt gemotiveerd uit waarom een gesprek over een nieuwe ontwikkeling op het gebied van burgerinspraak voor deze gemeente niet nodig is, ondanks dat hun inwoners volgens opgave van het college als tweede een voorkeur voor bijeenkomsten heeft.

Het college schrijft: "We kijken per situatie welke vorm het meest geschikt is".
Verder schrijft het college:"We denken dat de Burgerkamer op dit moment voor onze gemeente minder goed aansluit".

Reactie Sociaal & Groen: deze reactie geeft helder aan waarom burgerparticipatieprojecten in veel gemeenten fout uitpakt.
Het college gaat uit van zichzelf en is van mening dat zij zelf kunnen bepalen wat de burger goed en passend vindt. Dat verklaart ook dat colleges die zo denken geen behoefte hebben aan nieuwe ontwikkelingen op dit gebied.

T

Twenterand

Sociaal & Groen wil graag het model Burgerkamer uitleggen en tevens kijken waar gemeenten tegenaan lopen, welke ervaringen zij hebben en of ze willen deelnemen in een intergemeentelijk overleg om het proces burgerparticipatie efficiënter te laten verlopen. Sociaal & Groen vraagt alle gemeenten in Nederland in een uitgebreide brief met onderbouwing of ze met de wethouder (of ambtenaren) in gesprek willen komen. CDA-burgemeester H. Broekhuizen liet per kerende post kort en krachtig weten: "nee, doen we niet". 

U

Uitgeest

Op 13 september 2022 deelt de gemeente mede, in antwoord op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen over een nieuw concept inzake burgerparticipatie, spoedig te zullen reageren. Op 25 november had het college, o.l.v. VVD-burgemeester Niek Meijer, nog niets van zich laten horen.

Uithoorn

Burgemeester P. Heiliegers (VVD) antwoordt nergens op, ook niet op herinneringen om te reageren.

Utrecht

Het college van Utrecht is niet geïnteresseerd in nieuwe ontwikkelingen op het gebied van burgerparticipatie. Zelfs serieuze ambtelijke informatie laten inwinnen werd niet nodig geacht.

Na afwijzing ging een ambtenaar het stuk toch maar eens lezen en vond het zo relevant dat ze nogmaals wethouder Eva Oosters van de stadspartij Student & Starter probeerde te overtuigen er serieus naar te kijken.

Eva Oosters bleef bij haar standpunt en wenst niets te vernemen van nieuwe initiatieven zoals de Burgerkamer. Zij wenst zelfs correspondentie niet te beantwoorden.

V

Velsen

Het college o.l.v. D66-burgemeester Frank Dales laat, op het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen over een nieuw concept inzake burgerinspraak, niets van zich horen, zelfs niet na een herinnering.

Venlo

De VVD-burgemeester van Venlo, A. Scholten, en de gemeentesecretaris T. Beurskens, reageerden vanuit de veronderstelling dat er in het Sociaal & Groen-voorstel sprake is van een grondwettelijke stelselherziening waartoe de gemeente niet bevoegd is. Het college geeft daarmee aan het voorstel niet (goed) gelezen te hebben, omdat - en dat is een van de 'mooie' kanten van het voorstel - er  juist geen wetswijziging nodig is en de burger toch enige macht krijgt.

Als tweede afwijzingsgrond veronderstelt het college dat de huidige praktijk voldoende mogelijkheden voor de burger biedt om hun mening en kritiek kenbaar te maken, daarmee wederom aangevende het voorstel niet gelezen te hebben.

De Burgerkamer gaat niet over kritiek (is verre van een klachtenbureau) en ook geen orgaan om kritiek te uiten, maar om mee te denken, om te delibereren en eigen voorstellen in te dienen die de burger voor goed houdt. Het college ziet geen meerwaarde in deze burgerparticipatie.

Vijfheerenlanden

Burgemeester Fröhlich reageert (via ambtenaar) waaruit begrepen kan worden dat een eigentijdse vorm van burgerparticipatie in zijn gemeente niet nodig is omdat zijn inwoners "in goed contact staan met de gemeente". Zelfs er kennis van nemen wordt niet nodig geacht.

W

Waterland

Burgemeester Van der Weele (D66) reageert nergens op, ook niet na een herinnering.

Westbetuwe

SGP-burgemeester Stoop reageert positief en neemt het voorstel van Sociaal & Groen over om op gemeentelijk-regionaal niveau kennis te nemen van het voorstel (de Burgerkamer). Afspraken lopen.

Westerveld

Burgemeester R. Jager heeft geantwoord het Burgerkamer-voorstel ''mee te nemen", maar geeft helaas niet aan in welke vorm. Correspondentie loopt.

Westland

PvdA-burgemeester Bouke Arends zit duidelijk niet te wachten op een informatief gesprek over een nieuwe ontwikkeling op burgerparticipatie-gebied.

Het verzoek van Sociaal & Groen wordt afgedaan als een "ad hoc"maatregel.

Woensdrecht

Het college o.l.v. VVD-burgemeester Steven Adriaansen reageert niet op het verzoek voor overleg, zelfs niet na een herinnering om te reageren.

Wormerland

Het college onder leiding van PvdA-burgemeester Judith Michel-de Jong antwoordt in het verzoek van Sociaal & Groen om in gesprek te komen, geen aanleiding te zien om geïnformeerd te worden over nieuwe ontwikkelingen op burgerparticipatie-gebied. Burgerparticipatie is in geen enkele wethoudersportefeuille opgenomen.

Wijchen

Vernieuwende initiatieven passen niet in het proces van de gemeente, aldus de waarnemend PvdA-burgemeester Van Beek.

Z

Zandvoort

Het college o.l.v CDA-burgemeester David Moolenburgh reageert niet op een verzoek om in gesprek te komen, ook niet na een herinnering.

Zeist

CDA-burgemeester Koos Janssen laat Sociaal & Groen weten niet geïnteresseerd te zijn in een verkennend gesprek over de Burgerkamer (burgerinspraak).

Zundert

Alhoewel de gemeente geen enkele inhoudelijke informatie heeft gehad stelt PvdA-burgemeester Joyce Vermue de Burgerkamer te kennen en wenst zij geen gesprek om er nader van te vernemen.
Navraag levert op dat de burgemeester het niet nodig vindt te luisteren naar nieuwe initiatieven, omdat Zundert geprezen wordt om hun bestaande initiatieven. De gemeente beroept zich op het recht niet te hoeven luisteren naar nieuwe burgerinitiatieven.

Commentaar Sociaal & Groen: Natuurlijk heeft een gemeente het recht niet te willen luisteren naar een verzoek om een gesprek over burgerinspraak. Dat een burgemeester of wethouder het voorstel niet kent, maakt dat niet anders.
De vraag is wel of een bestuurscollege anno 2022 nog zo om kan gaan met burgers, die slechts een gesprek willen, gehoord willen worden.

 

Reacties van provincies:

Flevoland

GroenLinks-gedeputeerde Gebke van Gaal wil zich graag op de hoogte laten stellen en gaat in op het verzoek voor een gesprek met Sociaal & Groen. Afspraken worden gemaakt.

Friesland, Groningen en Drenthe

Laten niets van zich horen.

Noord-Brabant

De provincie Noord-Brabant schrijft Sociaal & Groen dat zij “graag met u in gesprek willen over uw verzoek voor het instellen van een burgerkamer.     In Brabant werken we momenteel aan nieuw participatiebeleid en in dat kader vinden we het interessant om in gesprek te gaan over dit concrete voorstel.”

Dit lijkt Sociaal & Groen de juiste houding als het gaat om een burgerinitiatief.

Overijssel

De provincie Overijssel reageerde positief en wil graag met Sociaal & Groen rond de tafel. Afspraken lopen.

Utrecht

De provincie Utrecht gaat in gesprek met Sociaal & Groen over de Burgerkamer. Afspraken voor een presentatie zijn gemaakt.

Zeeland

Ook Zeeland wil in gesprek. Afspraken lopen.

 

zie ook:

Deel dit artikel:

Geef een antwoord