armoede: schande voor het rijke Nederland

Door het (neo)liberale beleid van recente regeringen (VVD, PvdA, D66, CU en het CDA) zijn de inkomens- en vermogensverschillen wederom toegenomen in Nederland. Nederland behoort tot de top vijf van de rijkste landen van Europa, volgens premier Mark Rutte en econoom Mathijs Bouman staat Nederland zelfs op de tweede plaats ter wereld (19-03-2019 EenVandaag). Armoede in een rijk land is een keuze. Sociaal & Groen wil armoede afschaffen.

 

“In een goed geregeerd land is armoede iets om je over te schamen”

Confucius

 

“In het algemeen is armoede of rijkdom niet een zaak van geld, maar van karakter”

Etienne Rey

armoede: schande voor Nederland
welvaartsverdeling
korte versie

In Nederland worden de voedselbanken overlopen, gaan 377.000 kinderen iedere dag zonder eten naar school, zijn er bijna 300.000 armen bij het CAK geregistreerd (mensen die langer dan zes maanden hun zorgpremie niet meer kunnen betalen, zie ook  armoedeboete ) en is tussen 2017 en 2022 het aantal mensen met een vermogen van minstens 1 miljoen euro verder gestegen van 180.900 naar 278.000 (CBS).  Op 1 januari 2020 waren er 24.000 miljonairs meer dan in het jaar ervoor (3,5 procent van de Nederlandse huishoudens)
Arme mensen krijgen een boete van 30% op hun zorgpremie terwijl ze al arm zijn. Miljonairs zijn bij verkeersboetes 0,0069% van hun inkomen kwijt (berekend over gemiddeld inkomen) en mensen met een heel laag inkomen 16,7%. Het vermogen van rijken is in 2015 gestegen met 16,6% naar 437 miljard (2014: 322 miljard), tegelijkertijd leven er iets meer dan 900 duizend mensen in een huishouden onder de lage-inkomensgrens, van wie 376 duizend al ten minste vier jaar achtereen en zo kunnen we nog wel even doorgaan. De maatschappelijke gevolgen zijn onvoorstelbaar, en naast natuurlijk sociale gevolgen zijn er ook gevolgen op strafrechtelijk gebied. Mensen in nood kiezen nu eenmaal vaak minder goede oplossingen. Is dit de samenleving die we willen? Voor wat betreft rechts-stemmers wel. Die kunnen tevreden zijn. Maar Sociaal & Groen is dat niet.
Wij willen het tegenovergestelde: een eerlijke verdeling van ons aller rijkdom.

standpunt Sociaal & Groen: Nederland wordt het eerste land ter wereld dat armoedevrij is (door en na herverdeling van welvaart*)

middelgrote versie
arm & rijk in Nederland, de feiten

Door het (neo)liberale beleid van de afgelopen decennia zijn de vermogens- en inkomensverschillen in Nederland verder vergroot. Dit is regelrecht het resultaat van het gewenste beleid van de VVD en het CDA, met onbegrijpelijke steun van de PvdA. Deze partijen accepteren een steeds groter verschil in rijk en arm in ruil voor een geloof in de principes van de vrijemarkteconomie.
In Nederland groeit één op de negen kinderen op in armoede. Dat zijn duizenden klassen vol. Vaak hebben ze geen schoolreisje, geen sport, geen muziekles, geen bijlesklas of kunnen ze hun verjaardag niet vieren.
Sommige kinderen gaan zonder ontbijt naar school. Dat is onverteerbaar. Sociaal & Groen is het hiermee volledig oneens op sociale, morele, humanitaire én rationele gronden. In de eerste plaats is het helemaal niet nodig om in een land als Nederland – op Zwitserland en Luxemburg na het rijkste land van Europa en het op vijf na rijkste land ter wereld (!) – armoede te kennen 1). In een van de rijkste landen ter wereld is het laten bestaan armoede daarom een keuze.
​Rechts Nederland stelt dat er helemaal geen armoede in Nederland is. Premier Rutte in de Tweede Kamer: “In Nederland bestaat geen echte armoede. Ik maak bezwaar tegen de term armoede“.                                              Die onwaarheid kan eenvoudig met cijfers worden weerlegd. Evenals vorige jaren nam de armoede in Nederland toe 2). Uit die cijfers blijkt dat vooral ontvangers van uitkeringen, eenoudergezinnen en gepensioneerden buiten de verdeling vallen. Het aantal kinderen dat in armoede moet leven is wederom gestegen. Ruim 10% van alle huishoudens in Nederland (726.000) moet rondkomen van een inkomen onder de lage inkomensgrens. In Nederland gaan
377.000 kinderen zonder eten naar school 3). Maar liefst 94.000 mensen in Nederland blijven in leven dankzij voedselbanken.
Je zou het haast niet geloven maar het bestaat echt: in Nederland kennen wij een wettelijke boete op armoede. Als je zo arm bent dat je de zorgpremie zes maanden lang niet kunt betalen, krijg je een armoedeboete van 30% op de zorgpremie.
In 2015 zijn er maar liefst 331.000 mensen bij het CAK geregistreerd 4) die hun zorgpremie (langer dan zes maanden) niet meer konden betalen (in 2010 waren dit er nog ‘maar’ 260.000).
Sociaal & Groen wil dat voedselbanken kunnen worden afgeschaft, door opheffing van de armoede en zo alle mensen een menswaardig bestaan geven.

rijk Nederland

Aan de andere kant gaat het met de rijken fantastisch: hun aantal stijgt ieder jaar flink door van 193.000 naar 207.000 2) in 2018. Hun vermogen is in één jaar gestegen van 322 miljard naar 437 miljard, een stijging van 16,6 % per jaar. Gemiddeld hebben zij 2,9 miljoen op hun bankrekening staan. Sociaal & Groen heeft geen probleem met miljonairs, maar des te meer met armoede.
De gemiddelde miljonair is autochtoon en 60 jaar of ouder (CBS).

oneerlijk

Conservatieve partijen stimuleren dit verschil door onder andere arme mensen in verhouding aanzienlijk meer te laten betalen voor bijvoorbeeld boetes en leges, zoals griffiegelden. Zelfs in gerechtelijke uitspraken wordt geen rekening gehouden met het inkomen of vermogen zodat arme mensen procentueel aanzienlijk meer moeten betalen dan rijken. Iemand die moet rondkomen van € 1.200,- per maand en een boete krijgt van € 200,- wegens te hard rijden moet 16,6 % van zijn totale maandinkomen betalen, terwijl dat voor een miljonair (uitgaande van het gemiddelde vermogen) 0,0069% is, oftewel ‘niets’.
In Finland hebben ze dat wel eerlijk geregeld en betaalt iedereen voor dezelfde overtreding een boete naar rato. Zo werd daar onlangs een miljonair beboet wegens te hard rijden voor hetzelfde percentage dat armen moeten betalen en kreeg hij een boete ad € 111.888,-. Hij verdient € 9.300,- per dag.
Niet alleen zeer vermogende particulieren worden bevoordeeld door rechts beleid. Ook (schatrijke) bedrijven worden bevoordeeld met fiscale constructies zodat ze geen of nauwelijks belasting hoeven te betalen. Via overeenkomsten met de Nederlandse Belastingdienst omzeilen multinationals belasting die andere (kleine) ondernemers wel moeten betalen. Dit kan niet anders dan als schandalig worden bestempeld; een bananenrepubliek werkt niet veel anders.
Alsof het allemaal nog niet erg genoeg is kan het nog vreselijker: de omstandigheden waaronder arme mensen in Nederland leven zorgen er ook voor dat ze gemiddeld zes-zeven jaar korter leven dan rijken 5)​.

gevolgen onacceptabel

De gevolgen van deze alsmaar groeiende kloof tussen arm en rijk zijn voor Sociaal & Groen onacceptabel. Het is niet alleen onmenselijk, maar heeft ook onvoorstelbare gevolgen voor onze samenleving. Hierbij valt te denken aan criminaliteit, sociaal isolement, psychische gevolgen en kosten.
En dat allemaal omdat een deel van onze bevolking in weelde en rijkdom wenst te leven en niet wenst te delen.

Standpunt Sociaal & Groen: het accepteren van armoede is een keuze en Sociaal & Groen maakt een heel andere keuze dan rechts Nederland.
Sociaal & Groen beschouwt het eerder als een onvoorstelbare schande in een van de rijkste landen ter wereld om zo met burgers om te gaan dat ze afhankelijk zijn van de voedselbank. Mensen die eerder doodgaan of zelfmoord plegen vanwege de uitzichtloosheid van hun bestaan, het is nauwelijks te geloven.
Sociaal & Groen wil dat, nadat er een eerlijker verdeling heeft plaatsgevonden*), Nederland alle voedselbanken afschaft en zichzelf als eerste land ter wereld armoedevrij kan verklaren.

Zie ook: armoedeboete (bestuursrechtelijke zorgpremie)

1) Global Wealth report 2015
2) Vereniging van Nederlandse Voedselbanken (http://www.voedselbankennederland.nl/nl/feiten-cijfers-en-filmpjes.html)
3) Armoede signalement 2014 Centraal Bureau voor de Statistiek
4) Zorgkeus.nl
5) Onderzoek Movisie, kennisinstituut sociale vraagstukken 2014

*) Na invoering basisinkomen

S&M110522

 

STANDPUNT PER PARTIJ (armoede)

 

VVD

  • Geen oplossing. Een betaalde baan is voor de VVD het uitgangspunt bij armoedebestrijding;
  • Alle armoederegelingen vervangen door één (sober) budget (alle regelingen die nu aanwezig zijn verhinderen merkbare financiële vooruitgang indien iemand een baan gevonden heeft. Volgens de VVD wordt op deze manier het beleid eenvoudiger en goedkoper).
  • Voor het uitgangspunt:‘voor wat, hoort wat’.

PVV

  • Geen standpunt. (PVV:’dat komt omdat ons programma op één A4’tje staat’).

CDA

  • Geen standpunt.

D66

  • Geen standpunt

GroenLinks

  • Deeloplossing: kinderbijslag inkomensafhankelijk maken. Ook wil GroenLinks deze bijslag samenvoegen met het kindgebonden budget;
  • Kindgebonden budget verhogen;
  • Mensen in de bijstand mogen meer bijverdienen;
  • Mensen die weinig verdienen gaan minder belasting betalen;

PvdA

  • Verhogen minimumloon naar € 14 per uur;
  • Verhogen van de AOW-uitkering;
  • Werkgarantie voor wie zijn of haar baan verliest door de coronacrisis;
  • Afschaffen eigen risico en verlagen van de zorgpremie.
  • Afschaffen BTW op groente en fruit;
  • Medewerkers in de zorg meer salaris;
  • Gratis kinderopvang voor alle kinderen;
  • Basisbeurs voor studenten terug;
  • Kinderen in arme gezinnen krijgen meer steun voor sport of muziekles.

SP

  • Structurele verhoging van het wettelijk minimumloon en daaraan gekoppelde uitkeringen van 10 procent voor de komende vier jaar;
  • Zorgpremies inkomensafhankelijk;
  • Gemeenten moeten meer mogelijkheden krijgen om armoede te bestrijden, schulden te saneren en te voorkomen dat kinderen opgroeien in armoede;

Sociaal & Groen

  • Basisinkomen invoeren zodat iedereen verzekerd is van een minimaal menselijk bestaan. (=aanzienlijke verhoging van de huidige bijstand);
  • Alle leges, belastingen en overheidsheffingen (dus ook boetes) worden inkomensafhankelijk;
  • Eigen risico van de  zorgverzekering inkomensafhankelijk maken;
  • Afschaffen BTW op vegetarisch voedsel;
  • Kinderen in arme gezinnen krijgen meer steun voor sport of muziekles.

Geef een antwoord